informatie Littenseradiel
De gemeente Littenseradiel kenmerkt zich, zo staat in een folder te lezen, door rust en ruimte, natuur en cultuur. In de gemeente liggen de natuurgebieden Skrok en Skrins, die vanuit een vogelkijkhut te bezichtigen zijn. Ook de Lionserpolder is in beheer bij Natuurmonumenten waar zij proberen, in samenwerking met de boeren, het waterpeil te verhogen wat ten goede komt aan de weidevogelstand. Van de Slachtedyk, een oude zeewering, zijn de bermen in beheer bij It Fryske Gea.

geschiedenis LIttenseradiel
Gemeente Littenseradiel ligt in het mid-westen van Friesland. Het behoort tot het zogenaamde terpenland. Terpen (verhogingen in het land) werden vroeger gemaakt zodat het water de kerk en woningen (net) niet kon bereiken.
De gemeente bestaat uit 29 dorpen en talrijke buurtschappen. De eerste bewoners vestigden zich hier zo rond 500 jaar voor Christus. Grote boerenbedrijven geven aan dat het goed toeven was in dit zeekleigebied. Het water van de zee werd bedwongen door middel van dijken die talrijk zijn en kriskras door Friesland lopen. Een heel bekende dijk is de Slachtedyk die loopt van Oosterbierum naar Raerd en dwars door de gemeente Littenseradiel slingert.

Grutto
Een weidevogel die behoort tot de groep van steltlopers. Deze groep vogels heeft zich aangepast aan een bestaan in moerassige gebieden. Dit verklaart meteen waarom het aantal broedparen in Nederland in de laatste decennia zo drastisch gedaald is. Door intensieve landbouw en verlaging van de grondwaterstand kreeg de grutto het steeds moeilijker. De grutto is zo’n 40 centimeter groot, heeft lange poten en een lange, rechte snavel. In de zomer heeft het mannetje een steenrode borst en nek. In de winter zijn het mannetje en het vrouwtje grijs.
De zo kenmerkende roep “grutto - grutto” wordt gelukkig steeds vaker weer gehoord door intensieve projecten om de broedparen op peil te houden. Dat is ook wel nodig want zo’n 90% van de grutto’s, die in juli weer naar Afrika vertrekken, broedt in Nederland.

kerk Lytsewierrum
Het dorp Lytsewierrum is ontstaan aan een zijtak van de voormalige Middelzee omstreeks 1175. De laatgotische Getrudistsjerke is gebouwd in de 12e eeuw. Na verwoesting van dorp en kerk door soldaten in 1514-1515 is de kerk spoedig herbouwd. De klok werd gewijd in 1516 en de herbouw kwam gereed in 1557. In de loop van de eeuwen werden er veranderingen aangebracht waarbij in 1928 de eigen ingang voor vrouwen en mannen werd dichtgemetseld. Oude grafzerken in het looppad werden naar bovengehaald en waren voor het grootste deel afkomstig van de drie omliggende states. Grappig is de gedenksteen in de gevel van de zuidkant van de kerk waar op te lezen was wat de broodprijs in 1557 was. “Anno 1556, de 30ste maart. Doe is deze kerk angeleit, doe is dat broet koft voor 12 stuivers’.